Kurulan ve Kapanan Şirketler: Son Rakamlar Düşündürücü
Piyasada süregelen durgunluk, finansmana erişimdeki zorluklar ve daralan talep, girişimcilik iştahını ciddi şekilde etkiledi. Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) tarafından yayımlanan verilere göre, son 3 yılda yeni kurulan şirket sayısında yüzde 18’lik bir düşüş yaşanırken, kapanan şirket sayısındaki artış yüzde 36’yı buldu. 2024 yılı itibarıyla kapanan şirket sayısı 30 bin seviyesini aştı.
Yeni Girişimler Azalıyor, Kapanan İşletmeler Artıyor
TOBB’un “Kurulan ve Kapanan Şirket İstatistikleri”ne göre, 2023’te kurulan şirket sayısı bir önceki yıla göre yüzde 10,2 azaldı. Özellikle bireysel ticari işletme kuruluşlarında yüzde 18,4’lük bir gerileme yaşandı. Kapanan şirketlerin oranı ise yüzde 21,4 yükselerek 31 bin 416’ya ulaştı. Aynı dönemde tasfiye edilen şirketlerin sayısı da yüzde 12 artarak 32 bin 166 olarak kaydedildi.
Son 10 Yılda Şirket Kuruluşlarındaki Eğilim
2022 yılına kadar şirket kuruluşlarında önemli bir artış gözlendi. Örneğin, 2015’te 66 bin 701 şirket kurulmuşken, bu sayı zirve yaparak 2022’de 140 bin 229’a ulaştı. Ancak ekonomik koşullardaki bozulma sonrası kurulan şirket sayılarında ciddi bir azalma yaşandı. Kapanan şirket verilerinde ise 2022’ye kadar 20 bin seviyelerinde olan sayı, son yıllarda sırasıyla 23 bin, 25 bin ve 31 bine kadar çıktı. 2022-2024 döneminde toplamda 384 bin 220 şirket kurulurken, 80 bin 469 şirket kapandı.
Dört Şirket Kuruluyor, Biri Kapanıyor
Kapanan şirketlerin kurulan şirketlere oranı da yıllar içinde dikkat çekici bir değişim gösterdi. 2015 yılında yüzde 18,2 olan bu oran, 2024 yılı itibarıyla yüzde 27,2’ye yükseldi. Yani 2024’te her 4 yeni şirkete karşılık 1 şirket kepenk indirdi.
İstanbul Kapanan Şirketlerde Zirvede
Şehir bazında ise İstanbul’un yine ön planda olduğu görülüyor. Geçen yıl İstanbul’da 43 bin 200 yeni şirket kuruluşu yapılırken, aynı dönemde 14 bin 947 şirket kapandı. Ankara ve İzmir, İstanbul’u takip ederek en fazla şirket kapanışı yaşanan diğer şehirler oldu. En düşük şirket kuruluşu ise Bayburt (13), Ardahan (16) ve Gümüşhane (24) illerinde gerçekleşti.
Esnaf Rakamlarında da Benzer Tablo
Esnaf tescil-terkin verilerinde şirket kapanışlarındaki tabloya benzer bir durum yaşandı. Türkiye Esnaf ve Sanatkârlar Sicil Gazetesi’ne göre, 2023 yılında 287 bin 624 yeni esnaf işyeri açılırken, 94 bin 609 esnaf işyeri kapandı. 2021-2023 döneminde toplamda 305 bin 891 esnafın işyerini kapattığı kaydedildi.
